De lessen van Hella

Adriaan van Dis, Helga Ruebsamen, Sitor Situmorang, Hans Vervoort, John Jansen van Galen, Peter van Zonneveld en anderen bespreken 'Bij de les', Hella Haasses boek over schoolplaten van Nederlands-Indië. Ze vervangen de schrijfster die wegens ziekte niet aanwezig kan zijn. Presentatie Paul van der Gaag.

De lessen van Hella - foto Serge Ligtenberg 2005

Informatie

Datum en tijd zaterdag 22 januari 2005 20:15 tot 21:10 uur
Locatie Theater aan het Spui - grote zaal
Prijs € 22,50 (Uitpas € 21,- CJP/studentenkaart/ooievaarspas € 11,25)

Op deze plaats in het programma zou Hella Haasse spreken over haar nieuwste boek 'Bij de les', over schoolplaten van Nederlands-Indië. Afgelopen vrijdag liet ze ons weten dat ze wegens ziekte verstek moest laten gaan. In allerijl hebben we daarom een vervangend programma samengesteld, waarin haar nieuwe boek centraal staat. Zes schrijvers en Indië-kenners zullen elk hun commentaar geven bij één van de schoolplaten uit het boek en ingaan op de teksten. Ze vergelijken Haasses herinneringen met het beeld dat de platen bij hun oproept, en reageren op de observaties die ze maakt. Tot nu toe hebben toegezegd: Adriaan van Dis, Helga Ruebsamen, Sitor Situmorang - Indonesisch dichter en generatiegenoot van Haasse - , schrijver Hans Vervoort, journalist en schrijver John Jansen van Galen en Peter van Zonneveld, die de ruwe versie van het boek met Haasse doornam. Paul van der Gaag, presentator van VPRO's radioprogramma O.V.T., leidt het gesprek. We zijn ervan overtuigd dat het boek 'Bij de les' en Hella Haasse op deze manier de aandacht krijgen die ze verdienen.

Adriaan van Dis

(Bergen, 1946) groeide op in een gezin met een Indische achtergrond. Dit is terug te vinden in meerdere van zijn romans waaronder Indische duinen (1995), Familieziek (2002) en in Naar zachtheid en een warm omhelzen (2023), bekroond met de NS Publieksprijs. Van Dis werd beroemd met zijn TV-programma Hier is… Adriaan van Dis (1983-1992). Naast romans schreef hij novellen, reisverhalen, essaybundels en toneelstukken; presenteerde hij tv-documentaireseries. Hij won onder meer de Libris Literatuurprijs en is onderscheiden met de Constantijn Huygens-prijs voor zijn gehele oeuvre. Recent verschenen de bundel Vijf vrolijke verhalen (2021), de roman KliFi, woede in de republiek Nederland (2022) en het essay De kolonie mept terug: over witte arrogantie en voortschrijdend inzicht: een denkoefening en leesreis (2024)Tijdens het Writers Unlimited Festival 2026 is Van Dis op zaterdagmiddag 24 januari hoofdgast van een gesprek n.a.v. de verschijning van zijn nieuwe boek Alles voor de reis, en maken hij en zijn interviewer Simon Dikker Hupkes zondagochtend 25 januari, live met publiek, een nieuwe aflevering van zijn podcastreeks Van Dis Ongefilterd.

Bekijk de website van Adriaan van Dis
Adriaan van Dis - foto: Jeanette Huisman

John Jansen van Galen

(Velp) studeerde politieke en sociale wetenschappen en werkte van 1968 tot en met 1990 bij de Haagse Post, waarvan de laatste vijf jaar als hoofdredacteur. Tot 2015 was hij één van de vaste presentatoren van het NOS radio-programma Met het Oog op Morgen. In 1970 kwam hij als radiojournalist voor de VPRO voor het eerst in Suriname en al snel werd hij dé Suriname-deskundige uit Nederland. In 2000 publiceerde hij het boek Hetenachtsdroom, over het Surinaamse nationalisme. In 2004 is zijn boek De toekomst van het koninkrijk uitgekomen, een boek over de dekolonisatie van de Nederlandse Antillen en Aruba. In 2016 verscheen De gouden jaren van het linkse levensgevoel: Het verhaal van Vrij Nederland.

John Jansen van Galen | foto Tessa Posthuma de Boer

Hans Vervoort

(1939) behoort tot de laatste generatie schrijvers die zijn opgegroeid in Nederlands-Indië, tijdens en na de oorlog. Een jeugd in roerige tijden, maar uit zijn verhalen blijkt dat dat geen ongelukkige jeugd hoeft te zijn. In 1953 moest hij met zijn ouders mee naar Nederland, een banneling van 14, het kind van de koloniale rekening. De heimwee begon. Hij maakte zijn school af en ging werken als opinieonderzoeker en later als uitgever van tijdschriften (o.a. Vrij Nederland en Opzij). Tussendoor schreef hij verhalenbundels (o.a. Geluk is voor de dommen) en romans (zoals Zwarte Rijst). In 1974 keerde hij met zijn indische vrouw voor het eerst terug naar hun geboorteland en schreef er het reisverhaal Vanonder de Koperen Ploert over dat hem een plaats in Rob Nieuwenhuys’Oost-Indische Spiegel bezorgde. Zijn meest recente publicatie is Kind van de Oost een bundeling autobiografische jeugdverhalen (uitverkocht, een herdruk volgt in mei 2005).
HV 2005
Hans Vervoort tijdens Winternachten 2005 - foto Serge Ligtenberg

Peter van Zonneveld

doceert sinds 1975 Moderne Nederlandse Letterkunde aan de Universiteit van Leiden. Hij is in het bijzonder gespecialiseerd in de 19e eeuw en in de Indisch-Nederlandse Letterkunde. Van zijn hand zijn onder meer Het Album van Insulinde , een beknopte geschiedenis van de Indisch-Nederlandse literatuur en Indisch landschap . Dichters en schrijvers over Indonesië (1999). Ook schreef hij recensies voor de NRC en Vrij Nederland. Peter van Zonneveld is vanaf de oprichting in 1985 redacteur van het tijdschrift Indische Letteren .
WIN 2005
Peter van Zonneveld tijdens Winternachten 2005 - foto Serge Ligtenberg

Sitor Situmorang

(Sumatra 1924) is dichter van de generatie 1945. Hij werkte in Indonesië o.a. als journalist en als docent aan de nationale Theateracademie in Jakarta. Hij was voorzitter van de Nationale Raad voor Kultuur. Van 1967 tot 1976 zat hij gevangen onder het regime van Soeharto. Van 1982 tot 1990 was hij docent aan de Universiteit van Leiden. Daarna woonde hij achtereenvolgens in Pakistan, Parijs en Jakarta. Nu woont hij weer in Nederland. Bij uitgeverij De Geus verschenen in 1990 Bloem op een rots (gedichten) en in 1996 De oude tijger (verhalen). In oktober 2004 verscheen in Jakarta de tweetalige verzamelbundel Lembah Kekal/Eeuwige Vallei, ter gelegenheid van zijn 80e verjaardag. Momenteel wordt er gewerkt aan een filmportret. In oktober 2006 ontving hij de South East Asian Write Award in Bangkok.
Sitor Situmorang in 2003 - foto Ton van de Langkruis

Paul van der Gaag

(Den Haag, 1958) is sinds 2002 eindredacteur/presentator van het VPRO-radioprogramma OVT, een twee uur durend programma over de historische achtergronden van de actualiteit, over nieuw verschenen historische boeken, over films, herdenkingen en alles wat verder met geschiedenis te maken heeft. Met live gesprekken, reportages, columns en in het laatste half uur de wekelijkse documentaire. Hij is al sinds 1992 bij OVT betrokken als programmamaker en werkte in het verleden als freelancer ook voor andere omroepen als de VARA en de IKON.
Paul van der Gaag - foto Serge Ligtenberg

Helga Ruebsamen

(1934, Batavia - Den Haag 2016). Na het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog kwam het gezin Ruebsamen naar Nederland, maar moest onderduiken toen de jodenvervolging begon. Helga Ruebsamen bezocht de HBS en ging daarna werken als journaliste. Voor het dagblad Het Vaderland werkte zij enige jaren in Parijs. Ze debuteerde in 1964 met De kameleon en andere verhalen . In haar verhalen en romans spelen ondergang, verpaupering, uitzichtloosheid, dood en alcoholisme een grote rol. De autobiografische roman Het lied en de waarheid (1997) werd genomineerd voor de Gouden Uil en de Libris Literatuurprijs. Andere belangrijke werken: De heksenvriend (1966), Wonderolie (1970), De ondergang van Makarov (1971), Op Scheveningen (1988), De dansende Kater (1992) en Beer is terug (1999), De bevrijding (1999), Jonge liefde en oud zeer (2001), De verhalen (2001-...). Ze overleed in november 2016 in Den Haag.
Helga Ruebsamen tijdens Winternachten 2005 - foto Serge Ligtenberg

Discover

25 augustus 2026

Codes

Jet Steinz over het Ezelsoor