Grenzen en geheime deuren

Hoe gaan we om met grenzen in tijden van globalisering? Gesprek, omlijst door muziek en illustraties, over noodzaak en onmogelijkheid van nationale grenzen.

Grenzen en geheime deuren, m.m.v. vlnr Mohsin Hamid, Gerda Dendooven, Ghayath Almadhoun, Paul Scheffer, Hassnae Bouazza, Amer Shanati

Informatie

Datum en tijd zaterdag 20 januari 2018 20:00 tot 20:50 uur
Locatie Theater aan het Spui - Zaal 1
Prijs 20,- (t/m 26 december, daarna 28,50)
26,- (Uitpas)
14,25 (CJP, Studenten, Ooievaarspas)

Hoe gaan we om met de grenzen in tijden van globalisering? Winternachten festival presenteert een gesprek over de noodzaak en de onmogelijkheid van nationale grenzen in een alsmaar krimpende wereld.

De succesvolle Pakistaanse schrijver Mohsin Hamid beschrijft in zijn nieuwe eigentijdse liefdesroman Exit West het leven met en in tijden van wereldwijde migratie. In het boek, genomineerd voor de Man Booker Prize 2017, ontvlucht een jong koppel geweld in eigen land via geheimzinnige deuren die hen onder meer naar Griekenland voeren.

Paul Scheffer, schrijver en hoogleraar Europese Studies in Tilburg en Amsterdam, publiceerde in 2016 het essay De vrijheid van de grens waarin hij betoogt dat een open samenleving alleen kan bestaan door enige ruimtelijke afbakening. 

Ghayath Almadhoun droeg in dit programma voor uit zijn werk. De dichter, sinds 2008 woonachtig in Zweden en vertegenwoordiger van een jonge en geëngageerde Arabische schrijversgeneratie, heeft een Palestijns-Syrische achtergrond. Hij was journalist in Damascus en richtte er een poëziehuis op.

De muzikale bijdrage in dit programma kwam van de Haagse ud-speler, componist en muziekdocent Amer Shanati; beeldend kunstenaar en illustrator Gerda Dendooven maakte live passende tekeningen.

Line-up

Mohsin Hamid

(Lahore, 1971) groeide op in de VS en Pakistan. Hij begon tijdens zijn studie aan Harvard aan zijn debuut Moth Smoke (2000). Deze innovatief geschreven roman, waarin een ex-bankier verslaafd raakt aan de heroïne, werd een cult-hit in India en Pakistan. De internationale bestseller De val van een fundamentalist (2007) - over een Pakistaan die zijn topbaan in de VS opgeeft uit teleurstelling in het Westen - werd verfilmd. Na zijn derde roman How to Get Filthy Rich in Rising Asia (2013) volgden Onbehagen en beschaving (2014), een autobiografisch relaas over politiek, cultuur en religie, en Exit West (2017), een roman waarin een verliefd vluchtelingenpaar de hoofdrol speelt. Hij schrijft ook essays en opiniestukken voor o.a. The Guardian, The New York Times en The International Herald Tribune.
Mohsin Hamid - foto Jillian Edelstein

Paul Scheffer

(1954) werkte als correspondent in Parijs en Warschau voor hij wetenschappelijk medewerker werd van de Wiardi Beckman Stichting. Sinds 1978 schrijft hij essays in NRC Handelsblad, de Volkskrant en de Groene Amsterdammer en hij baarde opzien met Het multiculturele drama in 2000. In 2007 publiceerde hij Het land van aankomst, een boek waarin hij op zoek gaat naar wat zich afspeelt onder de oppervlakte van de multiculturele samenleving. Hij bekleedde als bijzonder hoogleraar van 2003-2011 de Wibaut-leerstoel Grootstedelijke problematiek aan de Universiteit van Amsterdam. Sinds september 2011 is hij hoogleraar Europese studies aan de universiteiten van Tilburg en Amsterdam. Eind 2013 verscheen Alles doet mee aan de werkelijkheid. Herman Wolf (1893-1942), het levensverhaal van zijn grootvader. In 2016 publiceerde Scheffer het essay De grens van de vrijheid, waarin hij betoogt dat een open samenleving alleen kan bestaan door enige ruimtelijke afbakening.
Paul Scheffer - foto Keke Keukelaar

Hassnae Bouazza

(Marokko, 1973) is journalist, columnist, vertaler, researcher en programmamaker. Ze publiceert in diverse media (waaronder NRC en Linda) en heeft haar eigen online glossy voor bourgondische cultuurminnaars, Aicha Qandisha. Ze stelde een bundel samen met verhalen over Arabische vrouwen, Achter de Sluier (1999); in 2013 verscheen haar boek Arabieren kijken, over ‘gewone’ mensen in de Arabische wereld. Ze maakte tv-programma's voor diverse omroepen, waaronder de documentaireserie Seks en de Zonde (met Femke Halsema). Samen met Michelin-sterrenkok Soenil Bahadoer schreef ze Spicy Chef (2020) en Streetfood (2022), twee culinaire boeken met verhalen en Surinaams-Indiase recepten. In 2022 verschenen ook van haar hand: haar ‘levenswerk’ (in Bouazza’s eigen woorden) Een koffer vol citroenen, een requiem voor en portret van haar moeder en Arbeidsmigranten in Nederland.
Hassnae Bouazza - foto Ruud Pos

Ghayath Almadhoun

(Damascus, 1979) publiceerde in 2015 Weg van Damascus, een Nederlandstalige verzameling van zijn gedichten die wekenlang in de top tien van best verkochte poëziebundels stond. In 2017 verscheen Ik hier jij daar, een bundel die hij schreef met Anne Vegter. Almadhoun werd geboren in een Palestijns vluchtelingenkamp als zoon van een Palestijnse vader en een Syrische moeder. Hij studeerde Arabische literatuur en werkte als cultureel journalist in Damascus waar hij ook een poëziehuis oprichtte. In 2008 vroeg hij politiek asiel aan in Zweden. Daar verschenen twee poëziebundels van zijn hand. Een ervan schreef hij samen met de Zweedse Marie Silkeberg, met wie hij ook poëziefilms maakte. Zijn poëzie is doortrokken van gevoelens van heimwee en schuld van een jonge intellectueel die zijn geboorteland heeft verlaten. Zijn werk is inmiddels in vele Europese talen en het Chinees vertaald.
Ghayath Almadhoun - foto Tina Case

Amer Shanati

(Syrië) is een Palestijns-Syrische oedspeler, componist, bandleider en muziekdocent. In het eerste vluchtelingencentrum waar hij als asielzoeker terechtkwam, onderscheidde hij zich meteen als begenadigd musicus. Intussen heeft hij opgetreden in het Concertgebouw en was hij te horen op de radio. Hij woont in Den Haag waar hij het The Hague Orchestra for Peace oprichtte. Musici uit verschillende landen maken muziek en spelen nieuwe composities met als doel te verbroederen. Ze zien muziek als het perfecte middel om vrede te bereiken omdat mensen uit verschillende culturen elkaar er makkelijk mee kunnen bereiken. Shanati wil die boodschap ook uitdragen met zijn Foundation Amer Music for Peace. Shanati studeerde aan het muziekinstituut in Homs (Syrië) en het conservatorium in Den Haag. Samen met Stefka (Stephanie Ruijsenaars) maakte hij de poëtische muziekvoorstelling Eerst was er Thuis. Vier musici gaan hierin op zoek naar een verloren thuis.
Amer Shanati

Gerda Dendooven

(Kortrijk, België, 1962) won in 2017 de Woutertje Pieterseprijs voor haar prentenboek Stella. Hierin wordt een drenkeling uit zee gevist en in een pleeggezin opgenomen. Sinds 1992 doceert ze grafische vormgeving aan het Hoger St.-Lucas Instituut in Gent. Dendooven is bekend om en meerdere malen bekroond voor haar illustraties van jeugdboeken: zo ontving ze in 2000 de Gouden Penseel voor haar illustraties in De verliefde prins van Ron Langenus. Daarnaast schrijft ze toneel en jeugdboeken, en illustreert ook volwassenenboeken en krantencolumns.
Gerda Dendooven - foto Rita Vanhoven

Discover

29 september 2026

De gesmoorde stem van de vrouw

Dit korte essay werd geschreven door Alicja Gescinska voor het programma Vrouwen (her)schrijven geschiedenis op 14 september, over de stem van vrouwen in hun streven naar vrijheid, soms met gevaar voor eigen leven.