IS: Het Weerwoord

Een gesprek, een video-essay, een gedicht en muziek over het juiste weerwoord op de horrorcampagne en propagandamachine van de zg. Islamitische Staat.

Frank Westerman - foto Serge Ligtenberg

Informatie

Datum en tijd zaterdag 21 januari 2017 23:00 tot 23:45 uur
Locatie Theater aan het Spui - Zaal 1
Prijs 20,- (t/m 26 december, daarna 28,50)
26,- (Uitpas)
14,25 (CJP, Studenten, Ooievaarspas)

De zogenaamde Islamitische Staat is meer dan een rebellenbende of een terreurnetwerk. Hun terreurcampagne in veroverde dorpen en steden, hun terreuracties in Europa maar ook hun geschreven en visuele propaganda oogt en klinkt als een coherent horrorverhaal over “de vijand” én als een wervingscampagne voor potentiële internationale jihadisten. Ze beschikken over een glossy en zetten massaal in op het werven van sympathisanten onder de in de virtuele wereld naar identiteit en betekenisgeving zoekende jongeren – en ze beperken zich niet eens tot moslimjongeren. Kortom, IS kent de kracht van het woord en zet grootschalig op verbeelding in. 

Hassnae Bouazza leidt in IS: Het Weerwoord het gesprek over het juiste weerwoord op de horrorcampagne en propagandamachine. De Nederlands-Koerdische Beri Shalmashi verzorgt een video-essay over vergelijkbare groeperingen, visuele representatie en propaganda. Frank Westerman voert ons mee naar het verleden en toont hoe we in Nederland hebben gereageerd op extremistische daden, hoe wij nu de juiste woorden en daden zouden kunnen kiezen om de ideeënstrijd van IS te winnen. Arnon Grunberg duikt onder de huid van de uit het westen afgereisde jihadisten en vraag zich af of hun existentiële motieven fundamenteel afwijken van de doorsnee westerse militair op een missie. Rodaan Al Galidi houdt ons het completere beeld voor van de verhoudingen tussen Europa en het Midden Oosten en geeft zijn visie op hoe IS als symbool van de huidige transnationale wereld te begrijpen. Al Galidi zet de finale van de avond in met de voordracht van een gedicht; de muzikale epiloog wordt bezongen door Jeanine Valeriano en haar Spoken Beat Night.

Frank Westerman

(Emmen, 1964) studeerde Tropische Cultuurtechniek en was correspondent van de Volkskrant en NRC Handelsblad in Belgrado en Moskou. Over zijn verblijf schreef hij De Brug over de Tara (1994). Met journalist Bart Rijs schreef hij Srebrenica, Het Zwartste scenario (1997). In 2002 verscheen Ingenieurs van de ziel, een zoektocht naar de fundamenten van het Sovjet-systeem en de rol van schrijvers (nominatie AKO literatuurprijs 2002). Eerder verscheen De Graanrepubliek, over de strijd tussen rijke herenboeren en communistische arbeiders in Groningen. Zijn roman El Negro en ik, naar aanleiding van de geschiedenis van een opgezette Zuid-Afrikaan in een Spaans museum, verscheen in 2004 en kreeg de Gouden Uil. Zijn herziene en aangevulde De slag om Srebrenica (2015) kreeg de Prinsjesboekenprijs voor het beste politieke boek. In 2016 verscheen Een woord een woord, waarin hij de kracht van het vrije woord test onder het gewicht van terreurdreiging. Als kind maakte hij de Molukse treinkapingen van dichtbij mee; als correspondent was hij getuige van de Tsjetsjeense terreur in Rusland. Vanuit deze ingrijpende ervaringen beschrijft hij een reeks gijzeldrama’s. In Zeven dieren bijten terug (2024) ontmoet Frank Westerman zeven magnifieke beesten in het kielzog van Willem Barentsz. Onderweg raakt de lezer in de ban van het wonderlijke relaas rond zeven pooldieren en datgene wat zij ons, op onze breedtegraad, te vertellen hebben.
Frank Westerman, Writers Series maart 2025 - foto Jan Rosseel

Hassnae Bouazza

(Marokko, 1973) is journalist, columnist, vertaler, researcher en programmamaker. Ze publiceert in diverse media (waaronder NRC en Linda) en heeft haar eigen online glossy voor bourgondische cultuurminnaars, Aicha Qandisha. Ze stelde een bundel samen met verhalen over Arabische vrouwen, Achter de Sluier (1999); in 2013 verscheen haar boek Arabieren kijken, over ‘gewone’ mensen in de Arabische wereld. Ze maakte tv-programma's voor diverse omroepen, waaronder de documentaireserie Seks en de Zonde (met Femke Halsema). Samen met Michelin-sterrenkok Soenil Bahadoer schreef ze Spicy Chef (2020) en Streetfood (2022), twee culinaire boeken met verhalen en Surinaams-Indiase recepten. In 2022 verschenen ook van haar hand: haar ‘levenswerk’ (in Bouazza’s eigen woorden) Een koffer vol citroenen, een requiem voor en portret van haar moeder en Arbeidsmigranten in Nederland.
Hassnae Bouazza - foto Ruud Pos

Arnon Grunberg

(Amsterdam 1971) is een van de succesvolste Nederlandse schrijvers, ook in het buitenland. De productieve romancier, columnist, essayist, dichter en scenarist woont en werkt voornamelijk in New York. In zijn fictie beschrijft hij thema's als geloof, ouderschap, liefde en relaties. In zijn essays en columns, debatten en optredens zoekt hij graag de polemiek op over actuele kwesties. Na zijn romandebuut en internationale doorbraak met Blauwe maandagen (1994) volgen veelbesproken, bekroonde en internationaal succesvolle romans als Fantoompijn (2000), De asielzoeker (2003), Tirza (2006), Onze oom (2007), Huid en haar (2010), Moedervlekken (2016) en Bezette gebieden (2020). Ook publiceert hij tussen 2000 en 2008 romans en essays onder het pseudoniem Marek van der Jagt. Grunberg krijgt voor zijn romans en verhalen de P.C. Hooft-prijs 2022. De jury van de prijs noemt de auteur "een schrijver die ongeëvenaard is in ambitie, productiviteit en intellectuele kracht".
Arnon Grunberg - foto Bob Bronshoff

Spoken Beat Night

Spoken word artiest Jeannine Valeriano en haar team van (gast)musici en tekenaars - tezamen Spoken Beat Night - maken cross-over concerten waarin jazz, spoken word, wereldmuziek, voordracht, live animatie en funky beats zich mengen. De twee tekenaars schetsen live, eigenzinnige en beeldende interpretaties van de tekst. Spoken Beat Night speelt met taal; het team samen met topmusici uit de kosmopolitische wereld van de geïmproviseerde muziek trekken de woorden van de schrijvers in de wereld van de toonkunst. Met Jeannine Valerio (zang/spoken word), Maarten Ornstein ( basklarinet, saxofoon en elektronica), gitarist Paul Pallesen, illustrator en animator Floor de Goede, tekenaar Hans van de Meulengraaf, cellist Jörg Brinkmann en – in Saturday Night Unlimited - als gast Nizar Rohana op Ud.
Spoken Beat Night-zangeres Jeannine Valeriano - foto Maria Heijendael

Rodaan Al Galidi

(Irak, 1971) ontvluchtte zijn land in 1998 na een studie bouwkunde, kreeg asiel in Nederland en kon zich hier in 2007 legaal vestigen. Inmiddels zijn er dichtbundels, romans, waaronder Dorstige rivier (2008), en boeken met columns van hem verschenen. Hij ontving in 2000 de El Hizjra-literatuurprijs en in 2011 de Literatuurprijs van de Europese Unie. In 2013 verscheen 'Liever niet', antwoordt de liefde, een bundel met verrassende liefdeslyriek. In zijn roman Hoe ik talent voor het leven kreeg vertelt hij over zijn ervaringen tijdens zijn periode als asielzoeker in Nederland en is net in het Engels verschenen als Two Blankets, Three Sheets. Zijn gedichtenbundel Koelkastlicht (2016) kreeg een VSB Poëzieprijs-nominatie. Al Galidi publiceerde in 2017 het verhalenboek Duizend-en-een-nachtmerries en in 2018 de dichtbundel Neem de titel serieus. In februari 2020 verschijnt zijn nieuwste boek Holland.
Rodaan Al Galidi - foto Serge Ligtenberg

Beri Shalmashi

(Parijs, 1983) is een Nederlandse publicist en filmmaker met roots in Iraans-Koerdistan. Ze schrijft scherpe columns voor Volkskrant.nl waarin ze een authentiek geluid laat horen. Zo weigerde ze de beweging Ieder1 van Nasrdin Dchar te steunen. ‘Ik heb te veel trauma's overgehouden aan opgroeien in Nederland, te vaak meegemaakt dat ik de Ander ben.’ Shalmashi verhuisde in 2012 naar Iraaks-Koerdistan om les te geven aan de universiteit van Erbil en aan nieuwe films te werken. Ze schreef hoe de vluchtelingencrisis en de oorlog met IS het leven in de stad steeds verder ontwrichtten. Uiteindelijk keerde ze in 2015 terug naar Amsterdam. Shalmashi studeerde aan de Filmacademie in Amsterdam en maakte diverse films. De televisiefilm Mama, een samenwerking met Sanne Vogel, werd in 2010 genomineerd voor een Gouden Kalf. Op het NFF 2016 was de op een script van Shalmashi gebaseerde korte film Het front te zien, over een jonge vrouw die voor IS wil gaan strijden.
Beri Shalmashi - foto Jeroen Hofman

Discover

25 augustus 2026

Codes

Jet Steinz over het Ezelsoor