De beslissende regels

Literatuur die troost, verwart, de weg wijst of ontregelt: zinnen die ooit voorgoed het leven hebben bepaald van Jonathan Safran Foer, Tash Aw, Ramsey Nasr, Joke van Leeuwen en Petina Gappah. ENG

- foto Serge Ligtenberg

Informatie

Datum en tijd zaterdag 16 januari 2010 23:05 tot 23:50 uur
Locatie Theater aan het Spui - grote zaal
Prijs €25,- (Uitpas €23,50 - CJP/Studenten/Ooievaarspas €12,50)

Of literatuur nou troost of verwart, of het de weg wijst of ontregelt, zeker is dat iedere schrijver ergens op zijn of haar levenspad zodanig getroffen is door een passage, een regel, een beeld of een gedicht dat het richting heeft gegeven aan zijn of haar leven. Was het een jongensboek? Een tegeltje? Een column? Of toch die hooggewaardeerde, veel geciteerde passage uit de wereldliteratuur? Jonathan Safran Foer, Tash Aw, Ramsey Nasr, Joke van Leeuwen en Petina Gappah lezen dié passages voor die ooit voorgoed hun leven hebben bepaald, en onthullen wat er met ze gebeurde toen ze de regels voor het eerst lazen. Het programma begint met een optreden van de Iraanse auteur Shahriar Mandanipour met een voordracht uit eigen werk.
ENG

Jonathan Safran Foer

(Washington, 1977) is een van de meest invloedrijke en controversiële Amerikaanse schrijvers van dit moment. Hij debuteerde in 2002 met Everything is Illuminated (Alles is verlicht), een roman over het leven van zijn Oekraïense grootvader die de Holocaust overleefde. Foers tweede roman Extremely Loud and Incredibly Close, (Extreem luid en ongelooflijk dichtbij, 2005), over de 9-jarige Oskar wiens vader omkwam bij de aanslag op het World Trade Centre, werd door The Times ‘het werk van een genie’ genoemd vanwege de originele schrijftechnieken en unieke presentatie met visuele elementen zoals plaatjes en kaartjes. Beide boeken zijn internationale bestsellers. In 2009 verscheen Eating Animals (Dieren eten), een boek waarin Foer het eetgedrag van mensen onder de loep neemt. Na de roman Here Am I (Hier ben ik, 2016), over een gezin in crisis, volgde in 2019 We Are the Weather: Saving the Planet Begins at Breakfast, waarin hij toont wat wij allen kunnen doen om klimaatverandering tegen te gaan.
Jonathan Safran Foer - foto Jerry Bauer

Tash Aw

(Taipei, 1971) is een schrijver en essayist van Maleisische afkomst. Zijn wereldwijd succesvolle romandebuut The Harmony Silk Factory (De zijdehandelaar) wint gerenommeerde literaire prijzen. Zijn tweede boek Kaart van een Onzichtbare Wereld (2009), ook internationaal succesvol, speelt zich deels af in de roerige jaren zestig in Indonesië. In beide boeken speelt het recente (post-)koloniale verleden van Azië een rol. Zijn personages maken tastbaar welke gevolgen politieke besluiten kunnen hebben voor gewone mensen. Vervolgens verschenen zijn romans Five Star Billionaire (2013), We, the Survivors (Wij, de overlevenden, 2019), en het nonfictieboek The Face: Strangers on a Pier (2016, in Nederland verschenen als Vreemdelingen op een kade: een familiekroniek, 2022) waarin hij het moderne Azië onderzoekt via het migratie- en integratieverhaal van zijn eigen familie.
Tash Aw - foto Stacy Liu

Petina Gappah

(Zimbabwe, 1971) debuteerde in 2009 succesvol met de verhalenbundel An Elegy for Easterly (De Danskampioen). Daarna volgden haar eerste roman The Book of Memory (2015) en een tweede verhalenbundel in 2016, Rotten Row. Out of Darkness, Shining Light, haar nieuwste boek (de Nederlandse vertaling Vanuit het duister stralend licht verschijnt januari 2020), verhaalt over de hachelijke, maandenlange tocht die 69 arbeiders in 1873 maakten om het lichaam van ontdekkingsreiziger David Livingstone van midden-Afrika naar de kust van Zanzibar te brengen, waar het uiteindelijk in Engeland wordt begraven. “Ik schrijf de geschiedenis van de zwarte mensen in Zimbabwe, zij waarover nooit wordt gepraat.” Gappah studeerde rechten in Zimbabwe en Cambridge, werkte als advocaat en woont in Berlijn als artist in residence. Ze ontving vele internationale prijzen voor haar werk.
Petina Gappah - foto Patrick Bertschmann

Ramsey Nasr

(Rotterdam, 1974) is dichter, schrijver, acteur en regisseur. Hij debuteert als dichter hij in 2000 met 27 gedichten & Geen lied. Nasr speelt in films en tv-series en behoort tot het ensemble van International Theatre Amsterdam. Voor zijn acteren is hij tweemaal bekroond met de Louis d'Or. Ook schrijft hij toneel, columns, essays en opiniestukken, en is van 2009-2013 Dichter des Vaderlands. Zijn vertolking van Ischa Meijer in de tv-serie I.M. (2020), naar de roman van Connie Palmen, is bekroond met een Gouden Kalf. In zijn essaybundel De fundamenten (2021) maakt hij een balans op van een land in coronatijd; in Nasr compacter (2021) brengt hij het beste uit 20 jaar dichterschap bijeen. Hij speelt in de tv-serie Oogappels, die in 2023 de Gouden Televizier-ring wint. In 2023 maakt hij voor NTR een tv-serie over objecten uit zijn verzamelingen, Dr Nasrs Wunderkammer.
Ramsey Nasr - foto Lenny Oosterwijk

Joke van Leeuwen

(Den Haag, 1952) is een alleskunner. Behalve schrijver van proza en poëzie voor kinderen en volwassenen is ze ook illustrator en performer. In 2008 en 2009 was ze stadsdichter van Antwerpen. Haar geïllustreerde roman Alles Nieuw werd geselecteerd voor de shortlist van de Ako Literatuurprijs 2009. De kinderboeken van Van Leeuwen zijn veelvuldig onderscheiden met de Zilveren Griffel, de Gouden Uil en de Woutertje Pieterseprijs. Vooral haar jeugdboek Deesje werd in vele talen vertaald en onderscheiden in het buitenland. De kracht van haar werk is dat ze haar teksten versterkt met prachtige illustraties. De personages van Van Leeuwen lopen vaak met een verwonderde blik door de wereld terwijl ze tegelijkertijd beklemd lijken door de routine van alledag. Van Leeuwens carrière begon in 1978 toen ze het Camarettenfestival won en haar eerste kinderboek publiceerde. Sindsdien was ze te zien in kleine en grotere producties waarin ze cabaret, literatuur en beeld combineert.
Joke van Leeuwen - foto Bob Takes

Wim Brands

(Brummen, 1959 – Amsterdam, 2016) was dichter, journalist en presentator. Hij debuteerde op jonge leeftijd als dichter in Hollands Maandblad. Sindsdien verschenen met enige regelmaat poëziebundels van hem, zijn laatste - 's Middags zwem ik in de Noordzee - in 2014. Na publicatie van zijn eerste dichtbundel Inslag (1985) begon hij als interviewer bij de VPRO, waar hij programma’s maakte over literatuur en filosofie. Hij was onder andere eindredacteur bij het programma De Avonden en bij Radio 6. Sinds 2005 sprak hij ook op televisie met schrijvers in het VPRO-programma Boeken. Naast programmamaker en dichter was hij ook bloemlezer. Hij stelde Briefgeheimen (2007) samen, een kleurrijke compilatie briefkaarten gekoppeld aan een website waarop mensen hun diepste geheimen kunnen prijsgeven. In 2012 verscheen Overkomst dringend gewenst, zijn bloemlezing uit het werk van dichter Jan Emmens. Samen met zijn dochter Nikki stelde Wim Brands in 2015 de bloemlezing samen Nederlandse literatuur van de 21e eeuw: de nieuwe schrijvers van het nieuwe millennium, waarin zij van de zestig in hun ogen belangrijkste schrijvers een verhaal of romanfragment opnamen. Samen met Jeroen van Kan stelde hij Nederland: een objectief zelfportret in 51 voorwerpen (2015) samen, waarvoor zij vijftig schrijvers uitnodigden om Nederland te typeren aan de hand van een voor hen betekenisvol voorwerp. Wim Brands was een van de dichters van 'De eenzame uitvaart', die een laatste, poëtisch afscheid bieden voor onopgemerkte overledenen en dat bij de uitvaart voorlezen.
Wim Brands - foto Serge Ligtenberg

Shahriar Mandanipour

(Shiraz, Iran, 1956) is een van de succesvolste Iraanse schrijvers van dit moment. Zijn werk, bestaande uit essays, kinderboeken, verhalenbundels, romans en filmrecensies, is veelvuldig bekroond. In 2009 verscheen er voor het eerst een roman van hem in vertaling, Censuur, een Iraans liefdesverhaal, die door de internationale pers zeer lovend werd ontvangen. Hoofdpersoon is de schrijver Shahriar die een liefdesverhaal besluit te schrijven over Sara en Dara, de Romeo en Julia van het islamitische Iran. Hun liefde en het schrijfproces worden gefrustreerd door de strenge zeden- en censuurwetten in Iran. Mandanipour heeft een bewogen leven achter de rug. In de jaren zeventig deed hij mee aan de demonstraties tegen de sjah en in de jaren tachtig streed hij in de oorlog tegen Irak. Hij stak zijn nek uit als hoofdredacteur van het in 1999 opgerichte en in 2007 verboden literaire tijdschrift Asr-e Panjshanbeh (Donderdagvond). Momenteel leeft Mandanipour in ballingschap in Cambridge en is hij verbonden aan de Harvard Universiteit.
Shahriar Mandanipour - foto Elena Seibert

Discover

25 augustus 2026

Codes

Jet Steinz over het Ezelsoor