Ruim een jaar na de Russische invasie in Oekraïne maakten we met auteurs Stanislav Aseyev (Oekraïne), Tanja Maljartschuk (Oostenrijk), Sasha Marianna Salzmann (Duitsland) en Aleksandr Skorobogatov (België) een balans op. Journalisten Franka Hummels en Simone Peek spraken met hen over de rol van schrijf- en dichtkunst in tijden van oorlog. Virtuoos accordeonist Oleg Lysenko speelde enkele muzikale bijdragen.

Schrijver Lisa Weeda, samensteller van het programma, opende Literaire focus: Oekraïne vanaf 19:30 uur in de foyer van Theater aan het Spui met een gesprek met journalisten Floris Akkerman en Geert Jan Hahn. Aan de hand van boeken over Oekraïne, vertellen ze over hun indrukken. Hahn doet verslag voor Nederlandse media over Oost-Europa. Akkerman is onder meer eindredacteur en verslaggever bij NRC over de oorlog in Oekraïne. Ze presenteren sinds 2019 BNR Perestrojkast, hun podcast over actuele onderwerpen uit Oost- en Centraal Europa.

Het programma werd voortgezet in Zaal 1 met een eerste optreden van accordeonist Oleg Lysenko die twee delen uitvoerde uit de suite Vijf gezichten op het land van de Goelag Archipel van Victor Vlasov. In samenwerking met schrijversorganisatie PEN Nederland was op het podium een lege stoel zichtbaar die de journalisten symboliseert die zich niet kunnen uitspreken of publiceren omdat ze gevangen zijn gezet.

Franka Hummels sprak vervolgens met schrijvers Sasha Marianna Salzmann en Aleksandr Skorobogatov, die beiden ook uit hun werk voordroegen. Simone Peek ging in gesprek met schrijvers Tanja Maljartschuk en Stanislav Aseyev. Ook Maljartschuk draagt uit haar werk voor. Op verzoek van Aseyev droeg Nina Targan Mouravi, die zijn boek Het concentratiekamp in de Paradijsstraat uit het Russisch in het Nederlands vertaalde, een fragment hieruit voor. 

Accordeonist Oleg Lysenko voerde daarna nog twee delen uit Vlasovs suite uit. Het programma werd afgesloten met de korte film Monument for murdered writers and journalists 2022, een project van Theatre of Wrong Decisions, Committee To Project Journalists en schrijversorganisatie PEN International.

Hoe leg je verslag van een invasie die nog niet voorbij is? Wat kunnen fictie en poëzie betekenen voor een natie waarvan de soevereiniteit bedreigd wordt?

Oekraïne was lang een blinde vlek in onze West-Europese gedachten en staat nu in de volle spotlight. Met een sneltreinvaart leren we vanalles over het land. Wat zeggen auteurs die dit gebied al hun hele leven kennen, beschrijven of bereizen eigenlijk over Oekraïne? Wat voegt literatuur en poëzie toe aan het verhaal over Oekraïne en de omringende landen?

Boekhandel De Vries van Stockum was in de foyer aanwezig met een stand waar o.a. de boeken van de auteurs die aan dit programma deelnemen, verkrijgbaar zijn - met gelegenheid tot signeren!

Literaire focus: Oekraïne is ontwikkeld door schrijver Lisa Weeda, die in haar romandebuut Aleksandra een portret schreef van haar Oekraïense familie.

Dagkaart: 's middags ook naar festivalprogramma The World According to Cusk met wereldberoemd auteur Rachel Cusk!
Zondag 12 maart vond 's middags het (eveneens Engelstalige) festivalprogramma The World According to Cusk (met topauteur Rachel Cusk) vanaf 14:30 uur in Theater aan het Spui plaats.
Een dagkaart met toegang voor beide festivalprogramma's op 12 maart was verkrijgbaar.